Kto czyta, nie błądzi.

Elmet

Elmet Okładka Elmet
Fiona Mozley
realizm magiczny
Wydawnictwo Pauza
2023
książka, epub, mobi
256

Rodzeństwo Daniel i Cathy spędzają całe dnie, swobodnie wędrując po lesie. Kiedyś chodzili do szkoły, opiekowała się nimi babcia Morley i żyli jak inne dzieci, ale od tego pamiętnego lata, kiedy Cathy skończyła piętnaście lat, a Daniel czternaście, mieszkają we trójkę w odosobnieniu, z dala od społeczeństwa i jego norm. Tata własnymi rękami wybudował ich dom, poluje w lesie i dba o zaopatrzenie. Ale czasem znika… [z noty wydawniczej]

Po wycofaniu się rzymskich legionów z Wysp Brytyjskich powstało nawet kilkanascie – dziś już legendarnych – pogańskich królestw. W miarę upływu lat ich liczba zmniejszała się, zaś Elmet był jednym z tych, które zniknęły najwcześniej. Nie ma to specjalnego znaczenia dla fabuły powieści, bowiem wydarzenia rozgrywają się w czasach współczesnych. Jednak ziemia pośrodku lasu, na której ojciec dwojga bohaterów książki zbudował la nich dom, jest dla nich takim mitycznym własnym królestwem. Małym, ale zapewnia im swobodę i spokój. Do czasu.

Narratorem jest Daniel, młodszy z rodzeństwa. Jego słowa nie zawsze są jasne, wydaje się, że sam nie do końca rozumie niektóre wydarzenia. Czytelnik często skazany jest na domysły. Nie do końca rozumiemy, co i dlaczego stało się z matką rodzeństwa. Domyślamy się, że ojciec chciał im stworzyć dom stabilny i bezpieczny, ale jednocześnie oddalony od całego zła, jakie niesie współczesna cywilizacja. I dlatego w tle pojawia się ów mityczny Elmet. Używając biblijnego języka, to kraina w której tak znaczyło tak, a nie znaczyło nie.

„Gleba tętniła pękniętymi historiami, które kaskadami gniły, a następnie odzyskiwały kształt i wyłaniały się z zarośli, wracając do naszego życia”.

Oprócz bardzo silnego motywu miłości wzajemnej rodzeństwa – Daniela i Cathy, można odnaleźć też inne, być może dla niektórych czytelników ważniejsze przekazy. O tym jak w świecie współczesnym nadal kobiety traktuje się jak przedmioty. I to w cywilizowanym wydawałoby się, chrześcijańskim kraju. Możemy dojrzeć też tragedię ojca, który pragnie bezskutecznie zapewnić swym dzieciom bezpieczeństwo i dobre wychowanie, a w końcu ponosi klęskę. A może to bardziej opowieść o tym, że mityczne królestwo pozostaje mitem i nie ma na nie miejsca we współczesnym świecie?

Niektórzy twierdzą, że ta powieść przypomina „Drogę” Cormaca McCarthy’ego. Być może. Debiutanckie dzieło Fiony Mozley zawiera wiele różnych tropów i archetypów. Krytycy literaccy twierdzą, że to pewien objaw niedojrzałości dzieła, które staje się przez to zbyt „rozdygotane”. Możliwe. Lecz debiut Fiony Mozley, to także żywiołowy, wiejski kryminał, przesiąknięty literaturą i legendą krajobrazu Yorkshire oraz jego średniowieczną historią. Wydarzenia mają miejsce w orientacyjnym, geograficznym sercu archetypicznego królestwa, od którego powieść wzięła swój tytuł.